Thuisonderwijs: spelen, spelen, spelen

Ook in deze tijd is het belangrijk om oog te houden voor plezier en ontspanning. Thuisonderwijs kost energie, zo blijkt uit ons ouderonderzoek, leer ouders daarom relativeren. Er bestaat niet zoiets als ‘een niet lerende situatie’. Met andere woorden, op school leert een kind, maar ook als hij wakker wordt, ontbijt, en… gewoon speelt door bijvoorbeeld rollenspel. In dit artikel gaan we in op het belang van rollenspel.

 

Spelend leren, het kan écht!

Rollenspel is spel waarbij een kind een rol aanneemt, bijvoorbeeld vader, moeder, bakker, juf of politieagent. Een kind leert door rollenspel zichzelf uiten en emoties herkennen en benoemen. Door samen te spelen leert een kind communiceren, initiatief nemen en voor zichzelf opkomen. Uiteindelijk is rollenspel dus heel erg goed voor de sociale ontwikkeling van een kind!

 

Kinderen leren in de praktijk meer, met bijvoorbeeld schrijf-, lees- en rekenmateriaal, dan van werkbladen met oefeningen rondom lezen, schrijven en rekenen. Dit komt doordat het gebruik van lees-, schrijf- en rekenmaterialen in spel voor kinderen meer betekenis heeft.

 

Rollenspel levend maken

Een kind maakt gebruik van de omgeving om z’n spel tot leven te brengen. Daarvoor zijn spullen nodig. Hieronder een drietal voorbeelden uitgewerkt.

  • Bakker: een keukentje met kookspulletjes, koksmuts en schort
  • Politieagent: verkleedkleren, handboeien, tafel, stoel en schrijfspullen
  • Vader / moeder: poppen en verkleedkleren

 

Ook al zijn er geen “realistische” spullen voor handen, ook dan kan een kind uit de voeten door spullen te ‘manipuleren’. Een wc-rol wordt omgedoopt tot telefoon of een kussen wordt in het spel gebruikt als een zak met graan. Op deze wijze komt een kind aan al het spelmateriaal wat hij nodig heeft voor zijn rollenspel.

 

Aan de slag met pen en papier

Met potlood en papier kan een rollenspel heel interessant gemaakt worden. Kleuters vinden het interessant om deze materialen te gebruiken in hun spel. Met pen en papier kan een kind van alles opschrijven, zoals recepten, welke boef is gevangen of om een berichtje te versturen. Of het nu krabbels of letters zijn, alles draagt bij aan de lees- en schrijfontwikkeling van een kind.

 

Ook leuk om te doen als ouder; dingen opschrijven in bijzijn van hun kind.

  • Maak een boodschappenlijstje
  • Schrijf recepten op
  • Zet een mooie brief op papier
  • Maak een to-do lijst
  • Plaats notities voor werk op een briefje

 

Als een ouder zelf schrijft, is een kind sneller geneigd om dat na te doen. Kinderen willen namelijk graag hun ouders nadoen, het echte leven naspelen.

 

Samen spelen, samen delen

Meespelen met een kind? Zeker doen! Samen spelen prikkelt een kind en maakt een spel meer leerzaam en uitdagend. Een kort voorbeeld over bijvoorbeeld politie en boefje. Gooi tijdens het meespelen nieuwe handelingen en woorden in het spel. Arresteer een boef. Zeg dat ie onder arrest staat. Speel de advocaat. Breng de boef naar de rechtbank.

 

Rollenspel kan met samen spelen uitgebreider en moeilijker gemaakt worden. Door bijvoorbeeld schrijf-, lees- en rekenmateriaal toe te voegen kunnen lastige handelingen uitgevoerd worden. Denk bijvoorbeeld aan een telefoonnummer intoetsen, ingrediënten (zogenaamd) afwegen bij het koken en prijzen aflezen van spulletjes in een winkel.

 

Tijdens het meespelen is het ook leuk om met emotie te spelen. Hiermee leert een kind beter emoties herkennen en ermee omgaan. Daarnaast is meespelen goed voor de ontwikkeling van de communicatie van je kind. Er moet op elkaar gereageerd worden en taal gegeven worden aan wat een kind meemaakt.

 

Leuke ideetjes opdoen voor rollenspel? Download het E-Book Spelend leren en ontdek allerlei concrete uitwerkingen van leuke activiteiten.

Annemarije van rijn

Annemarije van Rijn werkt bij de Lerende School, het onderwijsadviesbureau van Scholen met Succes. De Lerende School ondersteunt ontwikkelingsgericht leren waarin spel de leidende activiteit is. Beredeneerd werken op een manier die direct aansluit bij het leren van jonge kinderen.  

Gepubliceerd in De Lerende School.