Hoge werkdruk en veel burn-outklachten onder leerkrachten

Werkdrukbeleving en burn-outklachten

Bijna de helft van de leerkrachten in het primair onderwijs is ontevreden over de werkdruk, zo blijkt uit de peilingen van Scholen met Succes. Ongeveer een kwart van de leerkrachten heeft burn-outklachten zo blijkt uit CBS/TNO onderzoek.

Burn-outklachten

In een artikel uit de Volkskrant van 23 mei j.l. wordt via secundaire analyse van de resultaten van het jaarlijkse CBS/TNO onderzoek duidelijk dat niet  1 op de 5, maar zelfs 1 op 4 leraren rondloopt met burn-outklachten. Vergeleken met andere beroepsgroepen is dit erg hoog. Dit wordt door CBS/TNO gemeten aan de hand van vijf uitspraken:

– Ik voel me emotioneel uitgeput door mijn werk.
– Aan het einde van een werkdag voel ik me leeg.
– Ik voel me moe als ik ’s morgens opsta en geconfronteerd word met mijn werk.
– Het vergt heel veel van mij om de hele dag met mensen te werken.
– Ik voel me compleet uitgeput door mijn werk.

Wie alle vijf gevraagde items gemiddeld genomen een paar keer paar maand of vaker ervaart, valt volgens de onderzoeksbureaus in het burn-outklachten-hokje.

Burn-out vermijden?

Er is in de wetenschap veel bekend over hoe je een burn-out kunt vermijden, zegt hoogleraar arbeids- en organisatiepsychologie Wilmar Schaufeli van de Universiteit Utrecht. In de praktijk blijkt het een stuk moeilijker om alle kennis te implementeren. [1]
Schaufeli neemt het onderwijs als voorbeeld. “Daar zou het in theorie helpen om de klassen te verkleinen, salarissen te verhogen en leraren beter op te leiden. In de praktijk blijken daar de financiële middelen niet voor te zijn, en hebben docenten toch altijd te maken met factoren als grote klassen, verschillende achtergronden en lastige ouders.”

Door dat soort sociale en bedrijfseconomische factoren zal het nooit helemaal lukken om werkstress en burn-outs uit te bannen, zegt Schaufeli. Wat werkgevers wel kunnen doen, is proberen de schade te beperken.
Toon Taris, als hoogleraar gezondheids- en organisatiepsychologie ook verbonden aan de Universiteit Utrecht, noemt drie punten waarop een werkgever aanpassingen kan doen om de kans op een burn-out te verkleinen:

  1. Werkdruk,
    Bij de factor werkdruk lopen werkgevers tegen het probleem aan dat bedrijven de werkdruk uit financiële of organisatorische overwegingen niet altijd zomaar kunnen verlagen.
  1. Regelmogelijkheden
    Regelmogelijkheden zijn makkelijker te implementeren op de werkplek. Hierbij gaat het om de vrijheid en autonomie die de individuele werknemer krijgt om zijn of haar werk in te vullen. Ook
  1. Sociale steun.
    Sociale steun is een belangrijk punt. Schaufeli: “Zorg voor een prettig werkklimaat waarin conflicten goed worden opgelost.” Taris vult aan: “Laat mensen praten. Zorg voor overleg en organiseer teamuitjes.”

Werkdruk

Scholen met Succes heeft de laatste 8 jaar het item werkdrukbeleving gemeten via de personeelstevredenheidspeiling. Hierbij zijn gemiddeld 5000 leerkrachten per jaar betrokken. Het betrof specifiek de vraag: hoe tevreden bent u over de werkdruk binnen het team. Vanaf 2013 nam de tevredenheid over de werkdruk toe tot ongeveer 55%. Het laatste jaar lijkt de tevredenheid weer iets te dalen.

Mate van tevredenheid over de werkdruk binnen het team.

Personeeltevredenheidspeiling Scholen met Succes 2010-2017

Correlatie
Uit nadere analyse op de resultaten blijkt dat de werkdrukbeleving het hoogst correleert met de volgende items:

– Taakverdeling binnen het team (werkdruk)
– Mate van invloed uitoefenen op eigen werksituatie (regelmogelijkheden)
– Waardering voor het werk (sociale steun)

 

[1] http://nu.nl/carriere/4723134/hoogleraar-arbeidspsychologie-de-burn-out-hoort-er-beetje-bij.html

Gepubliceerd in Publicaties.